Sĩ khí người Nam Bộ ...

Đất và người Nam bộ vốn rất  hiền hòa .Trải bao sóng gió và thăng trầm lịch sử , vùng đất này vẫn dễ để lại ấn tượng tốt đẹp trong lòng dân Việt và bạn bè về lòng mến khách , về những bến sông mênh mang sóng nước , tấp nập thuyền ghe , những cánh rừng tràm bất tận với vô vàn cánh chim chấp chới khi chiều về ....Nhưng bài viết này tôi chỉ nói về sĩ khí người Nam Bộ và hẹp hơn , nói về con người cụ Phan Thanh Giản , vị tiến sĩ đầu  tiên của Nam Bộ được Triều  đình Nguyễn giao mệnh Khâm Sai đại thần thay mặt Vua Tự Đức cai quản vùng đất bao la , trù phú phía Nam Tổ Quốc .
Dân Nam Bộ rất tự hào và quý trọng tài năng , nhân cách vị Khâm Sai Đại thần quê Bảo Thạnh , Ba Tri , Bến Tre . Mỗi  lần ông về quê đều sai dừng kiệu tại cửa làng và đi bộ về nhà , rồi thắp nhang khắp các nơi thờ phụng trong làng ..Một vị quan liêm khiết , trung thực , luôn lo cho dân lành .
Những năm 1860 , Pháp quyết xâm chiếm bằng được vùng đất trù phú phía nam này để bình định toàn Việt Nam . Sức mạnh và uy lực vũ khí phương Tây dễ dàng ép Triều đình Huế cắt nhượng 3 tỉnh Đông Nam Kỳ cho Pháp , rồi chúng chiếm  tiếp 3 tỉnh miền Tây sau nhiều nỗ lực điều đình của cụ Phan  không thành ...Đau lòng trước nỗi đau mất nước , bất lực trước thời thế , thương máu xương dân lành sẽ đổ ,  sau khi mất 3 tỉnh Tây Nam Kỳ , cụ Phan đã tự vẫn sau khi để lại huyết thư cho 2 con trai Phan Tôn , Phan Liêm khuyên phải sát cánh cùng Tổng Đốc Nguyễn Tri Phương giữ bằng được thành Hà Nội . Ngày 20/11/1873 Nguyễn Tri Phương không giữ được thành Hà Nội đã rút gươm tự vẫn , hai anh em Phan Tôn , Phan Liêm bị bắt trên chiến lũy , rồi bị đưa đi đày xa xứ . Vào ngày 25/4/1882 , Pháp lại tấn công Hà Nội lần 2 , Tổng đốc  Hoàng Diệu cũng không giữ được thành , đã thắt cổ tự vẫn .
Với bản tính phóng khoáng , ưa tự do nhưng trọng nghĩa khí , người Nam Bộ đã lập đền thờ cụ Phan  tại Quê nhà Ba Tri , Bến Tre và tại tỉnh Vĩnh Long . Tại Lăng Ông Bà Chiểu , TP Hồ Chí Minh , bài vị thờ cụ Phan rất long trọng và được Ban Trị sự tổ chức lễ tưởng niệm hàng năm với nhiều bá tánh tham dự  . Sinh thời , cố Thủ tướng Võ Văn Kiệt ( ông cũng là một nhánh họ Phan ở  Vĩnh Long) rất kính trọng cụ , đã bỏ tiền túi sửa chữa lại nhà thờ và khu  mộ cụ ở Bảo Thạnh, Ba Tri ...  Chính quyền tỉnh Bến Tre cũng muốn đặt  tên trường Đại Học  tại tỉnh là trường ĐH Phan Thanh Giản. Rồi đây , chắc giới lịch sử sẽ biên niên lại chính xác bản chất những sự kiện đã xảy  ra thời kỳ Pháp chiếm Nam Bộ . Nhưng những tấm gương trung liệt của các vị quan triều đình Huế khi tự nhận trách nhiệm của mình trước đất nước bằng chính tính mạng của mình vẫn sáng mãi trong lòng dân Việt và Nam Bộ ...
 Đó , tính cách người Nam Bộ  là vậy : khoáng đạt ,trọng nghĩa , thủy chung với tiền nhân!!! .

 Hình ảnh con cháu cụ Phan viếng nhà thờ và phần  mộ cụ Phan tại  Bảo Thạnh , Ba Tri , Bến Tre ...